Er zijn van die uitspraken van wijze mensen die al jaren gehoord worden en nog steeds raak zijn. Veel daarvan gaan over licht. En dat is niet zomaar. Licht is energie. Levensenergie. Zonder zon geen leven, geen planten, geen mensen. En niet onbelangrijk: ook geen goed humeur.

In deze periode van het jaar, waarin het daglicht steeds korter wordt tot 21 december, krijgen veel mensen het mentaal wat zwaarder. Minder licht, minder energie. Tel daar de feestdagen bij op en je hebt voor sommigen geen gezellig samenzijn, maar juist een confronterende periode. Zeker als dierbaren gemist worden. Dat verdriet mag er zijn.

Somber? Dat hoort erbij

Ons lichaam is namelijk behoorlijk simpel afgesteld: zonlicht erin, serotonine omhoog. Zonlicht eruit, serotonine omlaag. Gevolg: we worden somber, nostalgisch en soms lichtelijk dramatisch (“Waarom is alles ineens zo zwaar?”). Het is goed om dit te herkennen en toe te laten want die gevoelens hebben een functie, maar het is niet de bedoeling dat je erin gaat wonen. Even langsgaan is genoeg.

Maanlogica

Het is net als de maan. De ene kant staat in het licht, de andere kant zit in de schaduw. Toch is het samen gewoon… de maan. Zonder donker geen licht. Yin en yang. Licht en schaduw bestaan alleen maar bij de gratie van elkaar. Doe het licht aan in een donkere kamer en het donker is weg. Doe het licht uit en voilà. Ze horen bij elkaar.

Dus waarom zou je jezelf kwalijk nemen dat je geen zin hebt in kerstborrels terwijl anderen al weken in glitter outfits rondlopen? Je mag doen wat bij je past. Thuisblijven, meegaan, eerder naar huis. Alles is prima. We zijn nu eenmaal niet allemaal hetzelfde type. De één is vurig en uitbundig (veel vuur), de ander rustig en stabiel (meer aarde). Sommigen zijn luchtig en veranderlijk, anderen juist vloeiend en meegaand als water. Levensenergie beweegt bij iedereen anders. En in de winter staat die bij veel mensen gewoon wat lager. Vooral bij de meer aardse types. Het innerlijke licht is er nog steeds, maar op standje sfeerlicht.

Leonard Cohen verwoordde het prachtig: “There is a crack in everything, that’s where the light gets in.” Geïnspireerd door Rumi: “De wond is de plek waar het licht binnenstroomt.”

Met andere woorden: je hoeft niet perfect te zijn om licht te ervaren. Juist de scheurtjes doen het werk. Dus geef jezelf ruimte als je even in mineur bent, maar vergeet dit niet. Het helpt. Echt.

Als we kijken naar de natuur, zien we dat alles zich in de winter terugtrekt. Minder licht, minder activiteit. Dat vinden we normaal bij bomen, planten en dieren. Maar bij onszelf moeten we ineens “gewoon doorgaan”. Terwijl het eigenlijk heel logisch is om ook wat gas terug te nemen. Veel mensen doen dat via een retreat, spiritueel of niet. 

Terug naar die natuur. Bloembollen gaan al vóór de winter de grond in. Niet omdat ze dat zo leuk vinden, maar omdat ze die kou en donkerte nodig hebben om later te kunnen bloeien. Dieren gaan in winterslaap. Ze sparen energie. En precies daardoor komen ze in het voorjaar met volle kracht tevoorschijn. Zo werkt het in de bio-logie, oftewel de levenslogica.

We houden van licht. We zoeken de zon op in de zomer, genieten van sterren en maan, steken kaarsen aan en hangen lampjes op zodra het buiten donker wordt. We herkennen licht ook in andere mensen: als iemand straalt van geluk, gezondheid of liefde. En dat kunnen we alleen zien omdat dat licht ook in onszelf zit. Je kunt niets herkennen wat je niet kent.

Jouw mini-retreat

Twijfel dus niet: het licht zit al in je. Je hoeft het alleen weer even op te laden. Hoe? Door in de winter bewust tijd te nemen voor rust en reflectie. Even terugkijken: wat was er? En vooruitkijken: waar wil ik heen? Wie of wat geeft energie en wie of wat kost vooral veel? En wat kun je daaraan aanpassen?

Twee simpele maar confronterende vragen:

• Wat wil ik / waar wil ik heen?

• Brengt wat ik nu doe mij daar dichterbij?

Zie deze periode als jouw persoonlijke mini-retreat. Geen Bali nodig. Je woonkamer werkt ook. Of een wandeling in de buurt. Geen wekenlange cursus, maar momenten waarop je bewust voor jezelf kiest. Hoe vaker je dat doet, hoe sterker je innerlijke licht weer gaat schijnen.

En dat licht blijft niet binnen. Dat straalt vanzelf naar buiten. Het raakt anderen. Inspireert. Want wat je uitstraalt, komt ook weer bij je terug. De wet van wederkerigheid gaat hier op.

In de stijl van Gandhi: “Be the Light you want to see in the world”.