Columns Hoger Gestemd

Spiegel aan de wand wie is dat mens aan de andere kant?

Spiegel aan de wand wie is dat mens aan de andere kant?

"Wat heb je aan een prachtig ingepakt cadeau als er niets inzit? Juist: een lege doos."

Niet iedereen sluit vriendschap met spiegels. De een loopt er met een grote boog omheen, terwijl de ander er geen genoeg van krijgt en zichzelf bewondert alsof het een zelfportret van Rembrandt is. Een spiegel is neutraal, niet meedogenloos, zoals sommigen zeggen. Het reflecteert alleen wat tegenover het staat. Kijk eens in een spiegel als je stijf staat van de woede, als je straalt van geluk, als je diep verdrietig bent, of als je volslagen radeloos bent… Durf dan te blijven kijken zonder ook maar iets aan te passen aan wat je ziet. Geen geforceerd mooi plaatje, geen masker voor je gezicht. Niet zo makkelijk, hè?

De grote social media maskerade

Je hoeft maar social media te openen of je belandt midden in een grote maskerade. Want wie durft er nog werkelijk zijn authentieke zelf te tonen? Niet alleen in uiterlijk, maar in elk gebaar, woord en stukje gedrag houden we de schijn op. We willen koste wat kost de 'beste versie' van onszelf verkopen, ook al betekent dat flink sleutelen aan onze presentatie.

We meten ons een plaatje aan dat door de beugel kan als ons spiegelbeeld. We noemen dat gerust “onze identiteit”, maar daar heeft het in de verste verte niets mee te maken. Identiteit is naar binnen gericht, dat ben jij. Wat we aan de buitenkant opvoeren, is niets meer dan een zorgvuldig geconstrueerd imago.

Want diep vanbinnen willen we allemaal hetzelfde: opvallen, opgemerkt worden, gezien en gehoord worden, of simpelweg ergens bij horen. Hoe jammer is het dan dat we vaak vergeten dat we al volkomen uniek zijn, zonder al die geforceerde opsmuk.

Begrijp ons niet verkeerd: het leven, je omgeving en je lichaam mogen absoluut gevierd en versierd worden als pure expressie van wie je bent. Maar wat heb je aan een prachtig ingepakt cadeau als er niets inzit? Juist: een lege doos.

Het ego en het handboek van de maatschappij

We hebben hier te maken met het ego waar we het eerder over hadden: dat deel van je persoonlijkheid dat de touwtjes strak in handen neemt als we het niet bewust aanpakken en 'heropvoeden'. Dat ego wil koste wat kost belangrijk gevonden worden ("Kijk mij eens even shinen..."). Het leeft op grote emoties en krimpt spontaan in elkaar bij gebrek aan spotlights. Het is ook precies dit ego dat zich de hele dag drukmaakt over hoe we op anderen overkomen, en laat dat nu de reden zijn waarom sommigen de spiegel zien als een vloek en anderen als een zege.

Natuurlijk, de maatschappij levert ons een handboek vol omgangsvormen, tot op zekere hoogte heel prima. Je gaat immers niet in je luie pyjama naar kantoor; je kleedt je representatief voor je functie. Mantelpakken zijn inmiddels verleden tijd, maar met die smoezelige joggingbroek en de slippers waarmee je gisteren nog de hond uitliet, scoor je op maandagochtend op de zaak geen punten.

We balanceren continu ergens tussen vijf werelden: wat we willen uitstralen, wat we werkelijk uitstralen (hoe de buitenwereld ons ziet), wat er van ons verwacht wordt, wie we graag willen zijn, en wie we in de kern werkelijk zijn. Dat hele pakket bij elkaar zouden we onze ware Zelf kunnen noemen. Daarin zit van alles ingesloten: je persoonlijkheid, je IK-gevoel, het ego, je onbewuste en een flinke bak normen en waarden. Dat is very mucho! Zeker als al die stemmen met elkaar in de clinch liggen om duidelijk te krijgen wie dat Zelf nou eigenlijk is.

Je kunt het vergelijken met een familie van drie generaties onder één dak. Je hebt het innerlijke kind dat puur op impulsen leeft en emotioneel reageert; de volwassene vol wijsheid en levenservaring; en de zorgzame, beschermende oudere die bewaakt wat echt belangrijk is.

Tijd voor actie: de spiegel en de mokerhammer

We pleiten voor zelfkennis door reflectie, zodat we weer gaan leven vanuit onszelf in plaats van vanuit dat schreeuwerige ego, het onbewuste, of verwachtingen die totaal niet matchen met onze waarden. Dat doe je door jezelf de juiste vragen te stellen:

  • Wat wil ik eigenlijk, en hoe voel ik me daar echt bij?
  • Wat zijn mijn diepste waarden in dit leven?
  • Kom ik wel voldoende toe aan wat ik écht waardevol vind?
  • Hoe zou mijn ultieme, ideale leven eruitzien?
  • Bij welke situaties of personen verlies ik mezelf uit het oog?

Daarbovenop hebben we ook nog te dealen met onze innerlijke commentator, dat stemmetje dat alles direct door de censuur haalt. Die wil je zogenaamd beschermen tegen de boze buitenwereld, maar in de praktijk werkt het averechts. Het is negen van de tien keer de echo van je jeugd. Ouders, leraren, die kritische vrienden, of de media: "Niet doen, dat hoort niet..." Dat bouwt steen voor steen een muur op die je belemmert om bij the 'real you' komen.

Tijd dus om de mokerhamer in de aanslag te nemen en die hele muur met de grond gelijk te maken! Dat kost even wat energie, maar dan heb je ook wat. Je enige echte, trouwe levensmaatje om de rest van de rit mee te maken. 

En je uiterlijk dan?

Je imago mag simpelweg een afspiegeling zijn van die binnenkant. Sprankelend of ingetogen, lekker kleurrijk of juist gedekt, precies zoals jij echt bent. Niet langer krampelijk verstopt achter een of andere vluchtige modetrend of een wannabe-imitatie, maar je authenticiteit laten spreken vanuit je tenen.

Dat de ene dag nou eenmaal anders voelt dan de andere, weten we allemaal. Het is een kwestie van voelen, luisteren en handelen naar wat je roept. Vandaag vlieg ik erop los en haal ik de hoge hakken uit de kast, of vandaag kies ik voor totale lockdown in een comfy hoodie.

En dan... stap je voor die spiegel. Zonder schaamte, zonder oordeel, zonder absurde verwachtingen. Wat zie je? Wie zie je daar staan? Maak er wat moois van vandaag. Go for it!

Terug naar blog